Kategori: Makaleler

Şerhu’l Usuli’l Hamse Kimin Eseri? Günlerden bir gün, bir arkadaşımın evinde toplanmıştık. Sohbetin bir yerinde, derin bir felsefi konuya dalmak üzereydik. Herkes bir şeyler söylüyordu ama birden içimden “Şerhu’l Usuli’l Hamse kimin eseri?” diye bir soru fırladı. Aniden herkesin yüzü karıştı. Ben de tam o sırada, “Acaba bu soruyu sorarak çok mu derin bir konuya girdim?” diye düşündüm. Hadi gelin, Şerhu’l Usuli’l Hamse’nin sırrını birlikte çözelim. Ama merak etmeyin, bu sefer felsefi bir derinliğe girmeyeceğiz; bunu daha eğlenceli bir hale getireceğiz! Herkesin Merak Ettiği Sorunun Başlangıcı Şimdi başa dönelim. İzmir’deyim, Akdeniz’in sıcaklığı ve kıyıdaki insan manzaralarıyla iç içe. Bu yaz…

İstanbul’dan Miami’ye Uçakla Kaç Saat Sürer? Asıl Sorun Zamanın Kendisi Mi? İstanbul’dan Miami’ye uçakla kaç saat sürer? Bunu düşündüğümde, cevabın ne kadar basit olduğu konusunda kafamda birkaç soru işareti belirmiyor değil. Gerçekten de, uçakla kaç saat sürdüğüne takılmak, aslında bir anlamda zamanın bize dayattığı bu hız canavarlığını kabul etmek anlamına geliyor. Hadi gelin, bakalım bu basit sorunun içinde ne kadar karmaşık bir dünyayı barındırıyoruz! İstanbul’dan Miami’ye Uçakla Kaç Saat Sürer? Net Cevap: 12 Saat Ama Bu Sadece Bir Yüzey Şimdi, İstanbul’dan Miami’ye doğrudan uçuşun süresi yaklaşık 12 saat, bunu hepimiz biliyoruz. Sadece rotayı takip eden, motor seslerini duyduğumuz ve havada…

İnsanın Biricikliği Ne Demek? İnsanların birbirinden farklı olduğunu hepimiz biliyoruz. Ama “İnsanın biricikliği ne demek?” diye sorulduğunda, işin içine felsefe, biyoloji, psikoloji gibi birçok alan giriyor. Bu yazıda, insanın biricikliğini farklı bakış açılarıyla ama herkesin anlayacağı bir dille ele alacağız. Eskişehir’de, üniversitede çalışan bir araştırmacı olarak, hem bilimsel verileri hem de günlük hayatın içinde keşfettiğimiz şeyleri harmanlayarak anlatmaya çalışacağım. Biriciklik: Genetik Bir Özgünlük İnsanın biricikliğini anlatmak için ilk başta genetikten bahsetmek gerek. Hepimiz farklıyız, ama bu farkın kaynağı ne? Genetik yapımız. Biyolojik olarak, her bir insanın DNA’sı birbirinden farklıdır. Hatta, aynı anne ve babadan doğan ikizler bile küçük genetik farklara…

İdeal Kadın Kalçası Nasıl Olmalı? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir İnceleme İstanbul gibi büyük, kozmopolit bir şehirde yaşamak, her gün birçok farklı insanla ve farklı bakış açılarıyla karşılaşmak demek. Sokakta, toplu taşımada, işyerinde ya da sosyal medya akışlarında gözlemlediğimiz ve bazen de maruz kaldığımız pek çok toplumsal baskı var. Bu baskılardan biri de, kadının vücudu ve özellikle ideal kadın kalçası nasıl olmalı sorusunun etrafında şekillenen toplum baskısı. Bu yazı, ideal kadın vücudu ve kalçası kavramını toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet açısından ele alacak. Gelin, toplumsal olarak kadınların vücutları üzerindeki beklentilerin nasıl şekillendiğini, bu algının kültürel ve…

Bir Gün Kendinizi Geçmişin İzinde Bulursanız: Türkçülük Akımının Temsilcileri Kimlerdir? Düşünsenize, sabah kahvenizi almışsınız ve bir kitap rafında eski bir dergi görüyorsunuz. Sayfalarını karıştırırken karşılaştığınız isimler birden zihninizi geçmişin derinliklerine çekiyor: Ziya Gökalp, Yusuf Akçura, Ahmet Ağaoğlu… Peki bu isimler neden hâlâ tartışılıyor? Türkçülük akımının temsilcileri kimlerdir, ve onların fikirleri günümüzde nasıl yankı buluyor? Bu yazıda hem tarihsel hem güncel bir perspektifle bu sorulara cevap arayacağız. Tarihsel Kökler: Türkçülüğün Doğuşu 19. yüzyılın sonları ve 20. yüzyılın başları, Osmanlı İmparatorluğu’nun çalkantılı yıllarıydı. Devletin çok uluslu yapısı ve Batı’nın yükselen etkisi, düşünürleri milliyetçilik üzerine düşünmeye sevk etti. Türkçülük, bu süreçte bir kimlik…

Yorgunluğa ve Halsizliğe İyi Gelen Vitaminler: Bir Sabah Hikâyesi Bazen her şey o kadar ağır gelir ki, basit bir sabah bile çok zor geçer. O sabahlar var ya… Uyandığınızda, vücudunuzun hiçbir yerinde enerji kalmamış gibi hissedersiniz. Yastığa yapışmış gibi, bedenen ve ruhen yorgun hissedersiniz. O anları çok iyi bilirim. Kayseri’deki o sabahları hatırlıyorum. Havanın soğuk olduğu, güneşin zorla yükseldiği günlerde, uykusuz ve bitkin bir şekilde uyanıp iş hayatına başlamak… İşte tam bu noktada, hayatın bana verdiği birkaç vitaminin, hem bedensel hem de ruhsal anlamda bana nasıl yardım ettiğini fark ettim. Yorgunluğa ve halsizliğe iyi gelen vitaminler nelerdir? diye sormak, bazen…

Yargının Sahibi Kim? Bir Toplumsal Tartışmanın Derinliklerine İnmek Herkesin bir yargı hakkı vardır, bu kesin. Ama o yargıyı verenin kim olduğunu, neye göre karar verdiğini sormak da o kadar zor olmasa gerek. İzmir’de, 28 yaşında, hayatı sosyal medya ve tartışmalarla geçiren bir birey olarak, günümüzde yargının sahibi olma meselesini sorgulamadan duramıyorum. Çünkü herkesin, her an kendine ait bir yargı şekli var ama bu yargıların ne kadar sağlıklı, objektif ve adil olduğu ise ciddi bir soru işareti. Bugünlerde sosyal medyada herkes bir hakem, bir yorumcu, bir eleştirmen. Üstelik sıklıkla çok kısa bir süre içinde tüm bir olayın sonucunu ya da insanın…

Vasılık Ne Demek? Çocukluk Hatıralarından Günümüze Ankara’da, sabahları serin ama güneşin yavaşça ısınmaya başladığı bir gün… Birçok kişiye sıradan gelebilir ama ben bu tür sabahları seviyorum. Havanın biraz soğuk, biraz da nemli olduğu zamanlar, insanların yüzünde bir gülümseme oluyordu. Çocukken annemin yanına oturup, bana her zaman yaptığı o kahvaltı masasında vazgeçilmez iki şey vardı: Zeytin ve çay. Ama bir de, benim biraz daha fazla ilgi gösterdiğim başka bir şey vardı. Vasılık. Evet, tam olarak o kelime. “Vasılık ne demek?” diye sormuştum o zamanlar. Annem de bana, “Bir çocuğun iyi bir şekilde büyümesi için gerekli sorumlulukları üstlenmek” diye açıklamıştı. Ama küçük…

Fatura ve İstisna Üzerinden Güç İlişkilerini Okumak Güç ilişkileri ve toplumsal düzen üzerine kafa yoran bir gözlemci olarak başlamak gerekirse, fatura kavramı çoğu zaman sadece ekonomik bir belge olarak algılanır. Ancak bir siyaset bilimci perspektifiyle, faturada yer alan “istisna” ibaresi devletin, kurumların ve piyasanın düzenleme biçimlerini anlamak için dikkat çekici bir pencere sunar. İktidar, kurumlar ve ideolojiler arasındaki bağlamı anlamak için bu tür teknik kavramlar, görünmeyen düzenleme mekanizmalarını ortaya çıkarır. İktidarın Faturadaki Yansıması Devletin ekonomik düzenlemeleri, vergilendirme ve muafiyetler aracılığıyla iktidarını gösterir. Bir faturada belirtilen istisna, çoğunlukla vergi muafiyetleri veya özel statüleri ifade eder. Bu noktada soru şu: Hangi yurttaşlar…

Tarla Sınırını Kim Belirler? Çiftçilikten Bürokrasiye, Bir Hayat Dersi Herkesin hayatında “tamam, burası benim sınırım” dediği bir an vardır, değil mi? O an, bazen bir tartışmada haklı olduğunu düşündüğün, bazen de ofiste biraz fazla kelime harcadığın, bazen de tarlada toprağa karıştığın andır. Ama burada çok önemli bir soruyu sormam gerek: Tarla sınırını kim belirler? Hani, sınır deyince, biraz eğlenceli bir bakış açısıyla yaklaşmak gerek diye düşündüm, çünkü bu mesele aslında hepimiz için bir metafora dönüşebilir. Benim gibi birinin “tarla sınırı” hakkında yazması tabii biraz garip olabilir. İstanbul’da doğmuş büyümüş, İzmir’e gelmiş, sabah kahvesini “iş yerinde keyifli olacağım” diye içen biriyim.…